Halit Erkiletlioğlu, “Dünyanın ilk modern hastanesi Kayseri’de kuruldu”

Araştırmacı- Yazar Halit Erkiletlioğlu, KayseRadar ve RadyoRadar ortak canlı yayınındaki ‘Gündem Turizm’ programında moderatör KAYOTED Başkan Yardımcısı Mehmet Doğan’ın sorularını yanıtladı.

Erkiletlioğlu, geçtiğimiz yıllarda Amerikalı bir akademisyenin İngilizce kaleme aldığı bir makalede Kayserili Basil’in dünyanın ilk hastanesini kurduğuna rastladığını ifade ederek, “Geçen senelerde Amerikalı bir akademisyenin İngilizce bir makalesine rastladım. Makalede Kayseri’den ve Basil’den bahsediyor. Makalenin başı da dünyanın ilk hastanesi. İlgiyle okuyunca altında da 20 civarında bir referans vermiş, kaynak göstermiş. Bu kaynaklarda hep Kayseri ve Basil’den bahseden kaynaklar. Onlardan da birçoğunu indirdim, baktım. Şimdi bu internet aracılığıyla bilgiye ulaşmak çok güzel bir şey. Yani burada anladık ki, Kayseri’de yaptığı bu hastane dünyadaki ilk hastane. Orada Amerikalı akademisyen anlatıyor, neden ilk hastane olduğunu. O tarihlerde Romalıların asker hastaneleri var, valetudinaria deniyor bunlara. Asker bir millet bu Romalılar, zırhlı askerleri var tüm dünyanın yarısına hakim olmuşlar o dönemde. Bu hastaneler sivil halka bakmıyorlar. Sadece askerlere bakıyor bu valetudinaria denilen hastaneler. Hekimler var ama sadece yaralanmalar, cerrahi tedaviler, kırık çıkık varsa bunlara bakıyorlar. Dolayısıyla profesyonel hastane sayılmıyor. Ondan önce Asklepion Tapınakları var. Asklepion Roma döneminde sağlık tanrısı. Şimdi ki tıbbın da temsili yılan ve asası var elinde, üzerine yılan dolanmış. Tıpta biliyorsunuz yılanla ifade ediliyor. İşte en büyüğü de Bergama’da bu Asklepion’ların. Bir tapınak ama hastane değil. Burada doktor olarak rahipler var. Daha çok psikolojik tedaviler yapıyorlar, yani müzikle, su sesiyle. Bizim Gevher Nesibe’de olduğu gibi. Burası o yüzden profesyonel bir hastane sayılamıyor. Bu Amerikalı akademisyen modern hastane için 3 tane şart koşmuş. Birincisi; profesyonel hekimler ve yanlarında profesyonel hasta bakıcıları olacak. Bizim burada rahibeler o görevi yapıyor. İkincisi; herkese bakacak, fakir zengin demeyecek. Köle asil demeyecek. Üçüncüsü; yataklı tedavi kurumu olacak. Yataklar olacak gelenler orada yatılı olarak tedavi olacak. Bu modern hastanenin tarifi bu. Bu tarife uyan ilk hastane Kayseri’deki bu Basil’in kurduğu hastane. Kayseri’deki 367 depreminden sonra 368-373 yılları arasında 5 sene içerisinde kurmuş. Bu hastane öyle meşhur olmuş ki bütün Anadolu’dan hatta Roma’dan buraya hastalar gelmeye başlamış. Hatta Hristiyan haccına Kudüs’e gidenler burayı ziyaret etmişler. Hem dini merkez hem de sağlık merkezi olmuş” dedi.